W prawie francuskim czas efektywnej pracy oznacza okres, w którym pracownik pozostaje do dyspozycji pracodawcy i podlega jego poleceniom. Tygodniowa norma czasu pracy obliczana w 12-tygodniowym okresie rozliczeniowym nie może przekraczać 44 godzin. W zakładach instytucji społecznych udzielających noclegu podczas dyżuru, który nie wymaga stałego wykonywania zadań, został wprowadzony szczególny sposób obliczania czasu efektywnej pracy pracownika - system równoważnego czasu pracy. W tym systemie pierwsze dziewięć godzin każdego dyżuru nocnego liczy się jako trzy godziny efektywnej pracy, a każdą kolejną godzinę po tych dziewięciu jako pół godziny efektywnej pracy. Abdelkader Dellas, który pracował jako wychowawca w internacie dla niepełnosprawnej młodzieży i dorosłych, nie mógł porozumieć się z pracodawcą co do sposobu obliczania jego czasu efektywnej pracy oraz należnego mu wynagrodzenia za godziny pracy nocnej. Pracodawca wypowiedział mu umowę o pracę.

W rozstrzygnięciu tej sprawy Trybunał podkreślił, że przepisy wspólnotowe mają na celu zapewnienie lepszej ochrony bezpieczeństwa i zdrowia pracowników, a w rozumieniu przepisów - czas pracy to każdy okres, podczas którego pracownik pozostaje do dyspozycji pracodawcy, niezależnie od natężenia i wydajności wykonywanej pracy. Dlatego dyżur polegający na fizycznej obecności pracownika na terenie zakładu pracy należy w całości zaliczyć jako czas pracy, niezależnie od okresu rzeczywiście świadczonej pracy. Maksymalny tygodniowy czas pracy wraz z nadgodzinami wynosi w Unii Europejskiej 48 godzin, a zgodnie z francuskim systemem równoważnego czasu pracy pracownik mógł pracować nawet ponad 60 godzin w tygodniu. Trybunał orzekł, że system ten jest niezgodny z prawem europejskim, gdyż narusza normę dotyczącą maksymalnego tygodniowego czasu pracy.

Katarzyna Ziółkowska

prawnik, specjalista w zakresie prawa pracy i europejskiego prawa pracy